Những Thách Thức Của Nhà Lãnh Đạo

---

Tóm tắt & Review (Đánh Giá) sách Những Thách Thức Của Nhà Lãnh Đạo của tác giả James M. Kouzes & Barry Z. Posner.

Bùi Kim Thùy

Thành viên Hội đồng Cố vấn Harvard Business School – Asia Pacific

Chủ tịch Hội Cựu Sinh viên Trường Chính sách công Lý Quang Diệu tại Việt Nam

Chủ tịch Hội Cựu Sinh viên Đại học Quốc gia Singapore tại Việt Nam

Đại diện tại Việt Nam – Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ - ASEAN

Bạn đọc thân mến,

ác bạn đang cầm trên tay cuốn sách “không thể bỏ lỡ” của hai tác giả James M. Kouzes và Barry Z. Posner. Xin mạn phép được kể với các bạn một kỷ niệm của tôi về James M. Kouzes (dù tôi chưa trực tiếp gặp ông lần nào) và chính kỷ niệm này đã trở thành động lực thôi thúc tôi đồng ý viết lời giới thiệu cho cuốn sách này. Đây là một tác phẩm đáng đọc dành cho bất kỳ ai đang làm việc ở khu vực công, khu vực tư hay khu vực kết nối công và tư, các tổ chức chính phủ hay phi chính phủ, với những khó khăn thách thức như một phần không thể thiếu của đời sống, nhất là đời sống của một nhàlãnh đạo.

Năm 2013 khi lần đầu tiên tôi tới Boston để theo học tại Trường Harvard Kennedy (thuộc Đại học Harvard, Mỹ), bức hình đầu tiên chạm vào mắt tôi là tuyên ngôn của Tổng thống Kennedy khi nhậm chức: “Đừng hỏi tổ quốc có thể làm gì cho bạn, hãy tự hỏi bạn có thể làm gì cho tổ quốc”, và thật trùng hợp, đó cũng là ngày tôi đọc được các bài viết về James M. Kouzes, trong đó ông thừa nhận động lực để ông có được sự nghiệp thành công như ngày nay chính là tuyên ngôn nói trên của Kennedy. Bí quyết ấy chính là thái độ, ý thức của người sẵn sàng cho đi thay vì đòi hỏi nhận về; tinh thần sẵn sàng cống hiến thay vì hưởng thụ, sẵn sàng phụng sự thay vì vị kỷ cá nhân. Đó cũng là tâm thế của người lãnh đạo tử tế trong bất kỳ thời nào, dưới bất kỳ chế độ nào khi đặt lợi ích của tập thể lên trên lợi ích cá nhân, ước mơ của cá nhân hòa chung với ước mơ của tập thể và nỗ lực hiện thực hóa ước mơ đó thông qua việc tập hợp nguồn lực, sức mạnh của những cá nhân xung quanh mình, trong hệ sinh thái của mình để phát triển tập thể trở nên vững mạnh. Đương nhiên, quá trình thực hiện kế hoạch sẽ không tránh khỏi những khó khăn thử thách, nhưng nếu nhờ những khó khăn thử thách đó mà ta lớn lên mỗi ngày, thì tại sao không coi chúng như những người bạn của cuộc sống. Còn riêng với cá nhân tôi, khó khăn thử thách hệt như viên kim cương đính trên vương miện, càng nhiều khó khăn thử thách, khi chạm tới thành công, vương miện càng tỏa sáng.

James và Barry đã cùng nhau tạo nên một tác phẩm giá trị, đúc kết hầu hết các tiêu chí cần phải rèn giũa để trở nên một nhà lãnh đạo thành công. Theo các ông, lãnh đạo không của riêng ai, tức là bất cứ ai cũng sở hữu những tố chất nhất định để trở thành một nhà lãnh đạo, của chính cuộc đời mình, trong một cuộc chơi do mình thiết kế và làm chủ. Cá nhân tôi muốn nhấn mạnh thêm một tiêu chí mà đồng tác giả chưa kịp nhắc đến trong sách (có lẽ, tác giả để dành nó cho một cuốn khác chăng?), đó là tính kỷ luật. Có nhiều con đường dẫn tới thành công, nhưng không thể thiếu yếu tố “kỷ luật” trên những con đường đó. Kỷ luật được dẫn dắt bởi trái tim, một tập thể được dẫn dắt bởi người lãnh đạo nhân văn sẽ là động lực to lớn giúp phát triển tập thể, tổ chức, công ty đó một cách hoàn chỉnh.

Các bạn trẻ, nếu đang cầm trên tay cuốn sách này, xin hãy đọc và thực hành thật kỹ những kỹ năng mà các tác giả đã nhắc đến, chuẩn bị cho mình hành trang bước vào cuộc đời nhiều thách thức, nhưng ở cương vị những người trẻ thế hệ mới, xin hãy gạt phăng chúng, dọn dẹp chúng rồi tự tin bước tiếp trên con đường hoàn thiện bản thân, hoàn thiện tổ chức của mình. Xin chúc các bạn, trong đó có những người trẻ tài năng của Chương trình Học bổng Lãnh đạo trẻ ABG do anh Nguyễn Cảnh Bình sáng lập, một tương lai tươi sáng tràn đầy năng lượng tích cực và yêu thương!

***

TẠO RA NHỮNG ĐIỀU PHI THƯỜNG TRONG TỔ CHỨC CỦA BẠN

THÁCH THỨC LÃNH ĐẠO là phương thức lãnh đạo huy động người khác, khiến họ muốn làm những điều phi thường cho tổ chức của mình. Đó là cách lãnh đạo biến giá trị thành hành động, tầm nhìn thành thực tế, trở ngại thành sáng tạo, phân tán thành đoàn kết và rủi ro thành kết quả. Lãnh đạo tạo nên sự khác biệt tích cực cho nơi làm việc và tạo ra môi trường để mọi người thành công từ mọi cơ hội.

Ấn bản Những thách thức của nhà lãnh đạo này là dấu mốc kỷ niệm 30 năm ngày phát hành cuốn sách. Chúng tôi đã dành gần bốn thập niên nghiên cứu, tư vấn, giảng dạy và viết về công lao của các nhà lãnh đạo có phong độ tốt nhất để bất kỳ ai cũng có thể học làm lãnh đạo. Chúng tôi rất vinh dự khi cuốn sách được giới chuyên môn và kinh doanh đón nhận, đồng thời lấy làm vinh hạnh khi sinh viên, giảng viên và những người lao động thuộc nhiều ngành nghề khác cảm thấy Những thách thức của nhà lãnh đạo hữu ích cho họ cả về mặt khái niệm và thực tiễn.

Chúng tôi vẫn đi tìm câu trả lời cho câu hỏi được đưa ra hồi năm 1982 khi bắt đầu cuộc hành trình tìm hiểu về những tấm gương lãnh đạo: Bạn đã làm gì khi đạt đến đỉnh cao phong độ lãnh đạo? Chúng tôi đã nói chuyện với rất nhiều người từ già đến trẻ, đến từ mọi loại hình tổ chức, mọi cấp bậc, mọi bộ phận, từ nhiều nơi trên thế giới. Câu chuyện của họ, những hành vi và hành động họ mô tả, đã được đúc rút lại thành Chương trình 5 Hành vi của Tấm gương Lãnh đạo® trong cuốn sách này, bao gồm: Định hướng, Hoạch định tầm nhìn chung, Thay đổi lối mòn, Khuyến khích hành động và Khơi gợi cái tâm.

Những thách thức của nhà lãnh đạo đưa ra bằng chứng rõ ràng. Chương trình 5 Hành vi chính là kết quả phân tích hàng nghìn câu chuyện và hàng triệu câu trả lời khảo sát. Hàng trăm ví dụ về người thật, việc thật trong cuốn sách này đã thể hiện bản chất thực tiễn của mô hình. Mỗi chương đều đưa ra số liệu thực về tác động của hành vi lãnh đạo đến tinh thần gắn bó và thành quả của nhân viên.

Qua mỗi ấn bản, chúng tôi đều tìm hiểu sâu và phân tích rõ hơn về những hành động tạo ra sự khác biệt của lãnh đạo. Chúng tôi nhắc lại những nội dung quan trọng, loại bỏ những điều không còn phù hợp và bổ sung những cái mới. Chúng tôi điều chỉnh mô hình sao cho phù hợp với xu thế và cập nhật ngôn ngữ, quan điểm để cuốn sách gần gũi hơn với thời thế và tình hình hiện tại. Chúng tôi cũng mô tả rõ ràng hơn những quy cách lãnh đạo tốt nhất. Càng nghiên cứu và viết nhiều về kỹ năng lãnh đạo, chúng tôi càng tin tưởng rằng ai cũng có khả năng làm việc đó.

Với mỗi ấn bản mới, chúng tôi hướng tới những đối tượng độc giả mới hoặc cả một thế hệ các nhà lãnh đạo mới. Mục tiêu đó khích lệ chúng tôi thu thập thêm nhiều câu chuyện, nghiên cứu thêm nhiều tình huống và tiếp cận với nhiều cá nhân hơn nữa. Điều đó đã khuyến khích chúng tôi thử nghiệm xem mô hình lãnh đạo này liệu còn ý nghĩa trong thời đại này không? Nếu làm lại từ đầu, liệu chúng tôi có thể tìm ra hành vi lãnh đạo mới không? Liệu chúng tôi có nên loại bỏ hành vi nào không? Chúng tôi đã nhận được sự hỗ trợ từ nguồn dữ liệu dồi dào đến từ Danh mục Hành vi Lãnh đạo® phiên bản trực tuyến. Danh mục này nhằm đánh giá 5 hành vi, cung cấp cho chúng tôi hơn 400.000 câu trả lời mỗi năm để xác định được những hành vi tạo nên sự khác biệt.

Chúng tôi hiểu bạn đang phải đối mặt với vấn đề nổi cộm khiến kỹ năng lãnh đạo trở thành yêu cầu cấp thiết hơn bao giờ hết, nhưng bạn cũng cần phải có ý thức và đạo đức trên cương vị lãnh đạo. Phát huy tối đa tiềm năng lãnh đạo sẽ giúp ích cho chính bạn và cả cấp dưới của bạn. Họ đang mong đợi bạn nỗ lực hết mình đấy.

CẨM NANG THỰC TẾ CHO LÃNH ĐẠO

Làm thế nào để trở thành nhà lãnh đạo khiến mọi người đều muốn đi theo? Làm thế nào để khiến những người khác sẵn sàng cùng nhau theo đuổi tầm nhìn chung? Làm thế nào để khích lệ người khác, thúc đẩy họ nỗ lực cho tầm nhìn chung? Đó chỉ là một vài câu hỏi quan trọng mà chúng tôi sẽ đề cập trong Những thách thức của nhà lãnh đạo. Hãy coi cuốn sách này là cẩm nang của bạn trong hành trình lãnh đạo của mình. Một cuốn sách gối đầu giường giúp bạn tham vấn khi cần lời khuyên, tư vấn cách biến điều gì đó thành hiện thực.

Chương 1 đề cập đến hai câu chuyện trải nghiệm lãnh đạo tâm đắc nhất. Hai câu chuyện này xảy ra tại hai địa điểm khác nhau, thuộc các ngành khác nhau, có sự tham gia của những bộ phận và nhân sự khác nhau, nhưng chúng đều minh họa cách áp dụng 5 hành vi khi chấp nhận thử thách của lãnh đạo. Tiếp theo là tổng quan về 5 hành vi và minh họa thực tế về sự khác biệt do những hành vi này tạo ra.

Việc yêu cầu các lãnh đạo kể về trải nghiệm tâm đắc nhất của họ có ý nghĩa rất quan trọng, nhưng đó mới chỉ là một nửa câu chuyện. Lãnh đạo là quá trình xây dựng mối quan hệ giữa người dẫn đường và người đi theo. Bạn sẽ vẽ nên một bức tranh hoàn chỉnh về kỹ năng lãnh đạo khi hiểu được những người đi theo mong đợi điều gì ở người dẫn đường của họ. Trong Chương 2, chúng tôi sẽ đề cập đến phẩm chất được đánh giá cao của người lãnh đạo xét theo quan điểm của cấp dưới và dẫn lời giải thích.

10 chương tiếp theo mô tả 10 cam kết của lãnh đạo – những hành vi cần thiết để làm nên điều phi thường, đồng thời giải thích các nguyên tắc đi kèm với 5 hành vi. Chúng tôi đưa ra kết quả nghiên cứu để chứng minh cho các nguyên tắc, cung cấp ví dụ người thật, việc thật để chứng minh từng hành vi trong đời thực, và đưa ra những lời khuyên cụ thể để người đọc có thể tự lựa chọn hành vi phù hợp với mình. Cuối mỗi chương đều có phần Hành động, đó chính là gợi ý của chúng tôi giúp người đọc có thể liên tục cập nhật các hành vi và thái độ của một lãnh đạo. Dù đặt ra mục tiêu phát triển bản thân, cấp dưới, tập thể, đồng nghiệp, cấp trên hay cộng đồng, bạn hoàn toàn có thể làm theo những lời khuyên của chúng tôi.

Trong Chương 13, chúng tôi thuyết phục người đọc lấy trách nhiệm cá nhân làm kim chỉ nam cho hành trình lãnh đạo của mình. Trải qua 6 ấn bản, chúng tôi tiếp tục bảo vệ quan điểm cho rằng lãnh đạo là công việc của tất cả mọi người. Khả năng lãnh đạo luôn tiềm ẩn trong chính bản thân bạn. Chấp nhận thử thách của lãnh đạo đồng nghĩa với việc bạn cần nhìn nhận lại bản thân, rèn luyện, khiêm nhường và tận dụng mọi cơ hội để làm nên điều khác biệt. Trong tất cả các ấn bản, chúng tôi đều rút ra kết luận: Làm lãnh đạo không những cần dùng cái đầu, mà cần cả cái tâm.

Chúng tôi gợi ý bạn nên bắt đầu đọc từ Chương 1 và Chương 2, nhưng sau đó thì không cần tuân theo bất kỳ thứ tự nào cho phần còn lại của cuốn sách. Chọn bất kỳ phần nào bạn cảm thấy hứng thú. Chúng tôi viết tài liệu này để hỗ trợ công cuộc phát triển khả năng lãnh đạo của bạn. Hãy nhớ rằng mọi hành vi lãnh đạo, mọi cam kết đều có ý nghĩa quan trọng. Bạn có thể bỏ qua một, hai chương trong cuốn sách này, nhưng không nên bỏ qua bất kỳ nguyên tắc cơ bản nào của kỹ năng lãnh đạo.

* * *

Tài sản của lãnh đạo là tương lai. Nhiệm vụ của lãnh đạo là thay đổi. Đóng góp lớn nhất của lãnh đạo không hướng tới lợi nhuận hiện tại, mà là sự phát triển dài hạn của con người và tổ chức để họ có thể thích ứng, thay đổi, phát triển và trở nên vững mạnh. Chúng tôi mong rằng cuốn sách này sẽ góp phần hồi sinh tổ chức, thiết lập doanh nghiệp mới, phát triển cộng đồng và giúp bạn hiểu cũng như tôn trọng thế giới hơn. Chúng tôi cũng hy vọng cuốn sách sẽ giúp cho đời sống của bạn, gia đình và cộng đồng trở nên phong phú hơn.

Khả năng lãnh đạo có ý nghĩa rất lớn không chỉ với sự nghiệp của bạn, mà còn cho mọi ngành, mọi cộng đồng, mọi quốc gia. Chúng ta cần có thêm nhiều tấm gương lãnh đạo, những vị lãnh đạo có khả năng liên kết và khai sáng mọi người để làm nên những điều phi thường.

Chúng tôi tin rằng nếu có ý chí và biết cách lãnh đạo, bạn chắc chắn sẽ làm được. Bạn chỉ cần chuẩn bị sẵn sàng ý chí, chúng tôi sẽ đưa ra phương hướng.

James M. Kouzes

Orinda, California

Barry Z. Posner

Berkeley, California

Tháng 4 năm 2017

Mời các bạn tải đọc sách Những Thách Thức Của Nhà Lãnh Đạo của tác giả James M. Kouzes & Barry Z. Posner.