Sao Chúng Ta Lại Ngủ

Tóm tắt, Review và Đánh giá sách Sao Chúng Ta Lại Ngủ của tác giả Matthew Walker:

Là cuốn sách về giấc ngủ đầu tiên được viết bởi chính một chuyên gia khoa học hàng đầu, giám đốc Trung tâm về Khoa học Giấc ngủ Con người của trường Đại học California, Berkeley, Sao chúng ta lại ngủ trở thành một cuộc khám phá mang tính đột phá về giấc ngủ, giải thích việc chúng ta có thể khai thác được sức mạnh biến đổi của giấc ngủ nhằm làm thay đổi cuộc sống của chúng ta trở nên tốt đẹp hơn như thế nào.

Giấc ngủ từ lâu đã trở thành một trong những khía cạnh quan trọng nhất song lại được hiểu đúng giá trị ít nhất về sự sống, sức khỏe và tuổi thọ của con người chúng ta – cho tới khi xuất hiện sự bùng nổ những cuộc khám phá mang tính khoa học trong hai thập kỉ qua đã bắt đầu soi rọi ánh sáng mới mẻ về chủ đề này. Giờ đây, chuyên gia giấc ngủ kiêm nhà khoa học thần kinh xuất sắc Matthew Walker sẽ giải thích thật cặn kẽ về tầm quan trọng to lớn của giấc ngủ, điều vốn tồn tại giữa bao chức năng hoạt động khác của cơ thể, giúp tăng cường khả năng học tập và ra quyết định, hiệu chỉnh lại cảm xúc, củng cố lại hệ miễn dịch và điều tiết sự thèm ăn của chúng ta. Với lối viết rõ ràng, cấu trúc trình bày vấn đề lôi cuốn, từ ngữ dứt khoát và dễ hiểu vô cùng, Sao chúng ta lại ngủ sẽ hoàn toàn làm biến đổi sự đánh giá và hiểu biết của độc giả về giấc ngủ và cả những giấc mơ.

MỘT SỐ ĐÁNH GIÁ VỀ CUỐN SÁCH

“Một nhà khoa học thần kinh chỉ cho chúng ta thấy được giấc ngủ trọn vẹn vào ban đêm có thể làm cho chúng ta trở nên minh mẫn hơn, lôi cuốn hơn, thon gọn hơn, hạnh phúc hơn, khỏe mạnh hơn và tránh khỏi ung thư như thế nào.” - The Guardian

“Đây là cuốn sách khơi gợi sự kích thích và có tầm quan trọng thực tiễn mà bạn nên đọc để trang bị sự hiểu biết hơn về lĩnh vực mà theo như tác giả đã nói là “có giấc ngủ chính là có tình yêu với vạn vật và làm được mọi điều”. - Financial Times

“Hầu hết chúng ta không suy nghĩ gì về điều chúng ta thường dành tới một phần ba cuộc đời của mình cho nó. Nhưng trong cuốn sách sáng suốt và hấp dẫn này, Matthew Walker giải thích hết sức rõ ràng rằng ngành khoa học mới mẻ - khoa học thần kinh - đang nhanh chóng “giải mã” bí mật lâu đời này một cách thực tiễn ra sao. Sao chúng ta lại ngủ chính là niềm vui trí tuệ sẽ khiến cho bạn phải lật giở từng trang sách đầy nâng niu trước khi chìm vào giấc ngủ của mình.”- Daniel Gilbert, Giảng viên về tâm lí học tại trường Đại học Harvard kiêm tác giả cuốn sách Stumbling on Happiness

GIỚI THIỆU TÁC GIẢ

Tiến sĩ Matthew Walker là Giáo sư giảng dạy về Khoa học thần kinh và Tâm lí học tại trường Đại học California, Berkeley, đồng thời là giám đốc Trung tâm về Khoa học Giấc ngủ Con người và là cựu giảng viên về Tâm thần học tại trường Đại học Harvard. Ông đã xuất bản hơn 100 nghiên cứu khoa học cũng như đã xuất hiện trong các chương trình uy tín: 60 Minutes, Nova, BBC News và Science Friday của NPR. Sao chúng ta lại ngủ là cuốn sách đầu tiên của ông được giới thiệu tới công chúng sau hơn 20 năm nghiên cứu về giấc ngủ. ***

Tóm tắt:

Sao Chúng Ta Lại Ngủ là một cuốn sách khoa học về giấc ngủ, được viết bởi Tiến sĩ Matthew Walker, một nhà khoa học thần kinh và giáo sư tại Đại học California, Berkeley. Cuốn sách khám phá tầm quan trọng của giấc ngủ đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của con người.

Review:

Sao Chúng Ta Lại Ngủ là một cuốn sách rất hay và bổ ích. Cuốn sách cung cấp cho người đọc một cái nhìn tổng quan về giấc ngủ, từ các giai đoạn của giấc ngủ, các chức năng của giấc ngủ đến những tác động của thiếu ngủ.

Walker viết một cách rõ ràng và dễ hiểu, sử dụng các nghiên cứu khoa học để hỗ trợ cho các tuyên bố của mình. Cuốn sách cũng rất hấp dẫn, với nhiều câu chuyện và ví dụ minh họa.

Đánh giá:

Sao Chúng Ta Lại Ngủ là một cuốn sách nên đọc cho bất kỳ ai quan tâm đến sức khỏe và hạnh phúc của mình. Cuốn sách sẽ giúp bạn hiểu được tầm quan trọng của giấc ngủ và cách cải thiện chất lượng giấc ngủ của bạn.

Một số ý kiến đánh giá khác:

• Ý kiến 1:

"Sao Chúng Ta Lại Ngủ là một cuốn sách rất hay và bổ ích. Cuốn sách đã giúp tôi hiểu được tầm quan trọng của giấc ngủ và cách cải thiện chất lượng giấc ngủ của tôi. Tôi đã bắt đầu ngủ đủ giấc và cảm thấy khỏe mạnh và hạnh phúc hơn rất nhiều."

• Ý kiến 2:

"Cuốn sách rất hấp dẫn và dễ đọc. Tôi đã học được rất nhiều điều về giấc ngủ từ cuốn sách này. Tôi đặc biệt thích cách Walker đã kết hợp các nghiên cứu khoa học với các câu chuyện và ví dụ minh họa."

• Ý kiến 3:

"Cuốn sách đã thay đổi cách tôi nhìn nhận về giấc ngủ. Tôi đã nhận ra rằng giấc ngủ quan trọng hơn tôi nghĩ rất nhiều. Tôi sẽ cố gắng ngủ đủ giấc hơn trong tương lai."

Nhìn chung, Sao Chúng Ta Lại Ngủ là một cuốn sách khoa học về giấc ngủ rất đáng đọc. Cuốn sách cung cấp cho người đọc một cái nhìn tổng quan về giấc ngủ và cách cải thiện chất lượng giấc ngủ.

***

Có phải bạn nghĩ tuần trước mình đã ngủ đủ giấc? Bạn có thể nhớ được lần cuối cùng bạn thức dậy không cần chuông báo thức với cảm giác sảng khoái mà không cần caffeine không? Nếu câu trả lời của bạn cho những câu hỏi này là “không”, yên tâm rằng không chỉ có mình bạn như vậy. Hai phần ba người trưởng thành ở khắp các nước phát triển đều không thể dành cho mình một giấc ngủ đêm đủ 8 tiếng như được khuyến nghị1.

Tôi không nghĩ bạn sẽ ngạc nhiên khi biết sự thật này nhưng có lẽ bạn sẽ ngạc nhiên vì những hậu quả đi kèm. Thường xuyên ngủ ít hơn 6 - 7 tiếng mỗi đêm phá hủy hệ miễn dịch của bạn, tăng gấp đôi nguy cơ mắc bệnh ung thư. Ngủ không đủ giấc là yếu tố về lối sống quan trọng quyết định xem bạn có mắc bệnh Alzheimer hay không. Thiếu ngủ - thậm chí chỉ cần giảm giờ ngủ ở mức độ vừa phải trong vòng một tuần - sẽ làm thay đổi lượng đường huyết nghiêm trọng đến mức bạn có thể bị xếp vào danh sách có dấu hiệu tiền tiểu đường. Giấc ngủ ngắn làm tăng khả năng tắc và giòn động mạch vành, đưa bạn vào lối mòn đến với bệnh tim mạch, đột quỵ và suy tim xung huyết. Đúng như trí tuệ tiên tri của Charlotte Brontë từng nói “tâm trí xáo động gây ra giấc ngủ không yên”, sự gián đoạn giấc ngủ hơn nữa còn góp phần vào tất cả các chứng loạn tâm thần nghiêm trọng, bao gồm trầm cảm, lo âu và tự sát.

Có lẽ bạn cũng cảm thấy thèm ăn nhiều hơn khi bạn mệt mỏi? Điều này không phải là sự trùng hợp ngẫu nhiên. Ngủ quá ít làm tăng nồng độ của loại hoóc-môn khiến bạn cảm thấy đói, đồng thời kiềm chế loại hoóc-môn song hành khác báo hiệu sự hài lòng về thức ăn. Bất kể bạn đang no, bạn vẫn muốn ăn thêm. Đây chính là công thức minh chứng cho sự tăng cân do thiếu ngủ ở người lớn và trẻ em giống nhau. Sự việc còn tệ hơn bởi thật vô ích khi bạn cố ăn kiêng nhưng lại không ngủ đủ giấc, vì phần lớn trọng lượng cơ thể bạn giảm đi là khối lượng cơ thể gầy (những chỗ cơ nạc của cơ thể) mà không phải khối lượng cơ thể béo (mỡ).

Với tất cả những hậu quả về sức khỏe kể trên, chúng ta dễ chấp nhận hơn mối liên kết được minh chứng rằng: giấc ngủ của bạn càng ngắn, tuổi thọ của bạn càng thấp. Do đó, câu châm ngôn “Tôi sẽ ngủ khi tôi chết quả thật không thích hợp. Áp dụng tư duy này, rồi bạn sẽ chết sớm hơn và chất lượng cuộc sống (vốn ngắn hơn) đó sẽ tồi tệ hơn, vì khả năng chịu đựng sự thiếu ngủ của cơ thể chỉ có thể kéo dài trong một khoảng thời gian nhất định cho tới khi cơ thể gục ngã hoàn toàn. Song buồn thay khi con người thực sự là loài duy nhất cố tình tự tước bỏ giấc ngủ mà không mang lại lợi ích chính đáng nào. Mỗi thành phần tạo nên sự khỏe mạnh và cân bằng thân tâm ở con người cùng vô số mối nối của kết cấu xã hội đang bị ăn mòn bởi tình trạng bỏ rơi giấc ngủ đầy tai hại của chúng ta: cả về con người lẫn tài chính. Sự xói mòn đó nhiều tới mức Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) giờ đã công bố dịch bệnh mất ngủ ở khắp các nước công nghiệp hóa2. Và không phải ngẫu nhiên mà các quốc gia có thời gian ngủ giảm đáng kể nhất trong thế kỉ qua như Mỹ, Anh, Nhật Bản, Hàn Quốc và một số nước Tây Âu, lại chính là những nước đang trải qua sự gia tăng lớn nhất về tỷ lệ mắc các căn bệnh thể chất và rối loạn tâm thần đã nêu trên.

Thậm chí những nhà khoa học giống như tôi đã vận động hành lang để các bác sĩ bắt đầu “kê đơn” giấc ngủ. Theo lời khuyên y khoa, điều này có lẽ là cách thực hiện không đau đớn và thú vị nhất. Tuy nhiên, đừng nhầm lẫn việc này thành lời kêu gọi các bác sĩ bắt đầu kê đơn thuốc ngủ nhiều hơn - mà hoàn toàn ngược lại, trên thực tế, các bác sĩ bắt đầu xem xét bằng chứng đáng báo động xung quanh những hậu quả có hại đối với sức khỏe của những loại thuốc này.

Nhưng liệu chúng ta có thể nói đến mức rằng thiếu ngủ sẽ giết chết bạn? Thực tế là có ít nhất theo hai phương diện. Thứ nhất, có một rối loạn di truyền rất hiếm gặp bắt nguồn từ chứng mất ngủ nặng dần lên, phát sinh vào thời trung niên. Vài tháng sau khi mắc bệnh, bệnh nhân ngừng ngủ hoàn toàn. Đến giai đoạn này, họ bắt đầu mất đi nhiều chức năng cơ bản của cơ thể và bộ não. Không một loại thuốc nào hiện nay của chúng ta có thể giúp những bệnh nhân này ngủ lại được. Sau khoảng 12 - 18 tháng không ngủ, bệnh nhân sẽ tử vong. Mặc dù cực kỳ hiếm gặp, nhưng chứng rối loạn này khẳng định rằng thiếu ngủ có thể giết chết được con người.

Thứ hai chính là tình huống làm chết người khi điều khiển xe cơ giới mà không ngủ đủ giấc. Việc lái xe ngủ gật là nguyên nhân gây ra hàng trăm nghìn vụ tai nạn giao thông và tử vong mỗi năm. Và ở đây, không chỉ cuộc sống của những người bị thiếu ngủ gặp rủi ro, mà còn cả cuộc sống của những người xung quanh họ nữa. Bi kịch thay, tại Mỹ, mỗi giờ xảy ra một vụ tai nạn giao thông thì một người chết trong đó là do lỗi liên quan đến sự mệt mỏi. Thật đáng lo ngại khi biết rằng nguyên nhân gây ra số vụ tai nạn giao thông do lái xe ngủ gật còn cao hơn cả do rượu bia và ma túy cộng lại.

Trong sự thờ ơ của xã hội đối với giấc ngủ, có một phần là do sự thất bại mang tính lịch sử của khoa học khi giải thích lý do tại sao chúng ta cần ngủ. Giấc ngủ vẫn là một trong những bí ẩn sinh học vĩ đại cuối cùng còn lại. Tất cả các phương pháp giải quyết vấn đề vĩ đại trong khoa học như di truyền học, sinh học phân tử và công nghệ kỹ thuật số hiệu quả cao đã không thể mở được căn hầm ngoan cố của giấc ngủ. Tâm trí của những người nghiêm khắc nhất, bao gồm: Francis Crick - người dành giải Nobel, từng đưa ra kết luận về cấu trúc bậc thang xoắn của ADN, Quintfilian - nhà giáo dục kiêm diễn giả lừng danh người La Mã và thậm chí cả Sigmund Freud (cha đẻ thuyết phân tâm học) đều bắt tay vào giải mã bí ẩn của giấc ngủ, song tất cả đều không mang lại kết quả gì.

Để dễ hình dung hơn tình trạng thiếu hiểu biết khoa học này trước đây, hãy tưởng tượng sự ra đời đứa con đầu lòng của bạn. Tại bệnh viện, nữ bác sĩ bước vào phòng và nói,“Xin chúc mừng, đó là một bé trai khỏe mạnh. Chúng tôi đã làm xong tất cả những kiểm tra sơ bộ và mọi thứ đều ổn”. Nữ bác sĩ mỉm cười trấn an và bắt đầu đi về phía cửa. Tuy nhiên, trước khi rời khỏi phòng, cô ta quay lại và nói, “Chỉ có một vấn đề. Từ giờ trở đi trong suốt phần đời còn lại của con bạn, cậu bé sẽ rơi vào tình trạng hôn mê một cách thường xuyên và lặp lại. Thậm chí tình trạng đó đôi khi có thể sẽ giống như chết rồi vậy. Và trong khi Cơ thể nằm yên, tâm trí cậu bé sẽ thường bị choáng bởi những ảo giác kì lạ, gây ấn tượng mạnh. Tình trạng này sẽ chiếm hết một phần ba cuộc đời của cậu bé và tôi hoàn toàn không biết tại sao cậu bé lại như vậy, hoặc làm thế để làm gì. Chúc may mắn!”.

Thật ngạc nhiên, nhưng mãi gần đây, thực tế là cả các bác sĩ và nhà khoa học vẫn chưa thể đưa ra cho bạn câu trả lời nhất quán hoặc đầy đủ về lý do tại sao chúng ta lại ngủ. Hãy suy xét việc chúng ta biết các chức năng của ba xu hướng vận động cơ bản khác trong cuộc sống - ăn, uống và sinh sản - trong hàng chục năm nếu không nói là hàng trăm năm nay. Tuy nhiên, xu hướng vận động sinh học chính thứ tự, điểm chung cho toàn bộ vương quốc động vật - xu hướng vận động ngủ – đã liên tục vượt quá sự hiểu biết của khoa học suốt hàng nghìn năm.

Việc giải quyết câu hỏi tại sao chúng ta lại ngủ theo quan điểm tiến hóa chỉ làm cho sự việc trở nên bí ẩn thêm. Cho dù bạn đứng trên quan điểm lợi ích nào thì ngủ vẫn xuất hiện như một hiện tượng sinh học ngớ ngẩn nhất. Khi bạn ngủ, bạn không thể lượm được thức ăn. Bạn không thể hòa nhập xã hội. Bạn không thể tìm được bạn đời và sinh sản. Bạn không thể nuôi dưỡng hoặc bảo vệ được con cái. Tệ hơn nữa, ngủ khiến bạn dễ bị tấn công. Giấc ngủ chắc chắn là một trong những điều khó hiểu nhất trong tất cả các hành vi của con người.

Mời các bạn mượn đọc sách Sao Chúng Ta Lại Ngủ của tác giả Matthew Walker.