Tất Cả Các Dòng Sông Đều Chảy

Nancy Cato còn là một cái tên rất lạ đối với độc giả Việt Nam. Nhưng khán giả của màn ảnh nhỏ của Đài truyền hình thành phố Hồ Chí Minh lại rất nhớ cuốn phim truyền hình nhiều tập ''Tất cả các dòng sông đều chảy", được dàn dựng dựa trên quyển tiểu thuyết cùng tên của bà. Trong người xem còn đậm nét hình ảnh kiều diễm của Philadelphia Gordon với đôi mắt đăm đắm nhìn như thấu suốt lòng người, và những tình tiết hấp đẫn xoay chung quanh cuộc đời của nữ họa sĩ nhiều cá tính độc đáo này.

Cùng với Colleen Mc Cullough, Nancy Cato đang khiến thế giới thay đổi sư đánh giá đối với nền văn học Úc, xưa nay, vốn mờ nhạt và thiếu bản sắc. Nếu "Những con chim ẩn mình chờ chết" của Colleen Mc Collough làm say mê độc giả bốn phương với câu chuyện đầy kịch tính dưới một nghệ thuật mô tả tài hoa, sống động thì ''Tất cả các dòng sông đều chảy'' với ngôn ngữ chuẩn xác, tính cách nhân vật xây dựng chặt chẽ, lồng trong bối cảnh nước Úc phong phú, cũng đáng mặt kỳ phùng (báo Publishers Weekly).

"Tất cả các dòng sông đều chảy'' viết về đời của nữ họa sĩ Philadelphia diễn ra trên dòng sông Murray và Darling, miền Nam nước Úc. Từ thuở hoa niên sống với dì dượng bên bờ sông, những ngày làm nữ thuyền trưởng duy nhất dọc ngang vùng Victoria, rồi đến lúc tuổi già bóng xế, đời cô gắn liền với nhịp đập của sông nước. Nhưng "Tất cả các dòng sông đều chảy" không đơn thuần chỉ là chuyện kể về đời riêng của một con người. Ở đó chứa đựng những suy nghĩ rộng hơn, bao quát hơn và mang chất triết lý. Đời người như đời sông, như cuộc sống hòa tan với thời gian: luôn luôn trôi đi nhưng không ngừng đổi mới, mãi mãi biến chuyển nhưng muôn đời vẫn thực. Tất cả sông rồi sẽ đi về biển, từ biển bao la sẽ rót vào những lòng sông mênh mông tràn đầy, mạch luân lưu không ngơi nghỉ ấy là cuộc sống. Sẽ không bao giờ có cái chết vì nơi tận cùng cũng là khởi thủy cho những mầm sống mới.

Mượn dòng sông và đời họa sĩ Philadelphia để thể hiện những suy nghĩ của mìnhnhư cuộc sống, Nancy Cato trong ''Tất cả các dòng sông đều chảy'' còn viết những trang rất chân thực về nước Úc đầu thế kỷ XX. Nước Úc và thời định cư của người da trắng cũng là đề tài cho các tiểu thuyết sau này của bà: ''Tổ tiên", "Đường nâu"," Tây Bắc hướng Nam''.. ***

Nếu ai đó hỏi tôi, yêu thích nhất cuốn tiểu thuyết nào, thì đó sẽ là

Tất cả các dòng sông đều chảy

- nguyên tác tiếng Anh

All the rivers run

. Được viết nên bởi Nancy Cato- người phụ nữ mang dòng máu Úc đa cảm, đa đoan, sống bản năng một cách kì lạ, và tinh tế, rất đỗi tinh tế!

Nancy Cato đương còn là một cái tên rất lạ đối với độc giả Việt Nam.

Tất cả các dòng sông đều chảy

cũng không nằm trong top những tác phẩm văn học kinh điển thế giới như

Cuốn theo chiều gió, Tiếng chim hót trong bụi mận gai, Bông hồng vàng và bình minh mưa,...

Nhưng tôi lại yêu cuốn sách nhỏ này bằng một tình yêu kì bí, tình yêu mà chính tôi cũng không sao giải thích được. Từ lần đầu tiên bắt gặp

Tất cả các dòng sông đều chảy

ở cửa hàng sách, tôi đã lập tức bị cuốn hút bởi nó, và quay lại ngay hôm sau để mua về bằng được. Có lẽ, đó cũng là một cơ duyên, cơ duyên của tôi với văn chương...

Tôi đọc

Tất cả các dòng sông đều chảy 

vào mùa hè năm 15 tuổi, khi tôi hãy còn là một con bé ngây ngô chưa hiểu được những điều sâu sắc về cuộc sống. Và đến bây giờ, chỉ sau 1 năm kể từ ngày ấy, không biết do bản thân đã thật sự trưởng thành hơn rất nhiều khi bước vào một môi trường học tập mới, hay vì nguyên cớ gì, mà câu chuyện này gần như đã trở thành một nỗi ám ảnh khó lí giải.

Tác phẩm được lồng trong bối cảnh nước Úc phong phú, xinh đẹp, kể về cuộc đời của nữ họa sĩ Philadelphia vừa mạnh mẽ, nồng nàn song cũng mong manh, yếu đuối với bao khát khao yêu thương sau những ẩn ức của kỷ niệm đau buồn tuổi thơ. Cô sinh ra tại Anh, cha là một bác sĩ. Năm cô 12 tuổi cùng cha mẹ sang Úc để thăm người dì, chẳng may tàu đắm chỉ còn hai người sống sót là cô bé Delphin và Tom- thuyền trưởng chiếc tàu định mệnh và là người dẫn dắt đưa Philadelphia vào cuộc sống sông nước. Năm năm sau đó cuộc sống cô êm đềm tại một vùng quê hẻo lánh gần Educha. Philadelphia đã yêu người anh họ Adam mãnh liệt nhưng Adam đã bỏ cô đi, bỏ rơi tình yêu của hai người. Cái chết của Adam là một nỗi ám ảnh sâu sắc, nỗi dằn vặt trong cô, cô luôn nghĩ rằng mình là nguyên nhân cái chết của người mình yêu. Nhưng tình yêu cô dành cho Adam vẫn còn sống mãi, kể cả sau này khi cô kết hôn với Brenton.

Philadelphia yêu hội họa, cô say mê vẽ và luôn muốn được học vẽ. Đam mê đó cũng như mà sự cứu rỗi cô qua những tháng ngày cô đơn,buồn đau cùng cực khi mất Adam. Cô là một nữ họa sĩ cá tính mãnh liệt, độc đáo. Cùng thời gian đó cô gặp lại bác Tom và đầu tư 50 bảng cho con tàu Philadelphia. Tại đây cô gặp Brenton – một thủy thủ và yêu anh tha thiết. Hai người kết hôn, vài năm sau cô triển lãm tranh của mình lần đầu tiên, các bức tranh của cô được đánh giá cao, có tên tuổi. Cô tự hào và hãnh diện về điều đó. Philadelphia sinh con, đứa đầu lòng mất đi nhưng Gordon, Brenty, Meg và Alex lần lượt ra đời. Tưởng rằng cuộc sống sẽ êm đềm nhưng bất hạnh lại ập xuống. Brenton không may gặp tai nạn trong một pha lặn qua chân vịt tàu khiến anh bị liệt, cuộc đời Philadelphia rẽ sang một hướng khác. Bốn đứa con chiếm hết thời gian của cô với bao tất bật lo toan cho từng đứa, dạy dỗ cho con học khiến cô không còn thời gian, tâm trí cho sáng tạo nghệ thuật. Một mình cô phải chèo chống để nuôi sống 4 đứa con, một người chồng tàn phế. Cô học lấy bằng thuyền phó, rồi thuyền trưởng - nữ thuyền trưởng đầu tiên, tự mình điểu khiển con tàu vận chuyển hàng buôn bán qua vùng hồ Victoria, khiến nhiều người ngưỡng mộ.

Thế chiến thứ nhất rồi thứ hai qua đi, cô mất Gordon -đứa con thừa hưởng tài năng hội hoạ từ mẹ. Nhưng những năm tháng đã qua đã để lại cho cô nhiều kinh nghiệm sống quý báu. Từ đó cô đã vẽ những bức tranh tuyệt vời về chiến tranh, về tình yêu và cả những dòng sông chảy mãi chảy mãi…

Nếu bạn quan tâm, thì đến với Tất cả các dòng sông đều chảy, câu chuyện mà bạn sẽ đọc không chỉ đơn thuần là chuyện kể về đời tư một con người. Ở đó chứa đựng những suy nghĩ rộng hơn, bao quá hơn và mang chất triết lí. Đời người như đời sông, như cuộc sống hòa tan vào dòng thời gian, luôn luôn trôi đi nhưng không ngừng đổi mới,mãi mãi biến chuyển nhưng muôn đời vẫn thế. Tất cả sông rồi sẽ đi về biển, từ biển bao la sẽ rót vào những lòng sông mênh mông tràn đầy, mạch luân lưu không ngơi nghỉ ấy là cuộc sống. Sẽ không bao giờ có kết thúc, vì nơi tận cùng cũng là khởi thủy cho những mầm sống mới.

Cùng với Colleen Mc Clullongth, Nancy Cato đang khiến thế giới thay đổi cái nhìn đối với nền văn học Úc xưa nay vốn mờ nhạt và thiếu bản sắc. Nếu Những con chim ẩn mình chờ chết của Mc Clullongth làm say mê độc giả bốn phương với câu chuyện đầy kịch tính dưới một nghệ thuật mô tả tài hoa, sống động thì tôi lại thích Tất cả những dòng sông đều chảy bởi giọng văn êm ả, nhẹ nhàng như nhịp đập hiền hòa của dòng sông Murray và Darling miền Nam nước Úc. Tôi yêu thứ ngôn ngữ đẹp đẽ không tỳ viết, yêu cách diễn đạt hết sức nữ tính, và cả những lời đối thoại chân thực, nhưng lãng mạn và nên thơ vô ngần của các nhân vật...

*** Một dòng nước nhỏ vừa phát sinh trên cao, trong vùng núi Alp ở Úc, di chuyển dưới tuyết mà không ai trông thấy hoặc có thể thoáng thấy xuyên quan một cái hố che bóng xanh lơ giữa những chiếc cầu tuyết đang tan chảy. Càng lúc càng rộng và càng sâu hơn, dòng nước cuồn cuộn quanh những tầng đá mòn, ngầu bọt xuyên qua những ghềnh và nhảy chồm lên những thác nước, rồi cuối cùng chảy lên các cánh đồng như một dòng sông rộng và nguy nga.

Giờ đây, chính nó được các nhánh sống từ phía nam, phía đông và phía bắc đổ vào. Người ta bảo rằng có những mẫu chất khoáng và hữu cơ trên thế giới có thể được tìm thấy trong các dòng nước sông Murray. Vàng, đất sét, than đá, đá vôi, người chết, cá chết, cây đổ, thuyền mục; tất cả hoặc bị tan hoặc bị vỡ ra rồi bị cuốn trôi trong dòng sông trầm lặng đó.

Nó giống như cuộc sống bị tan trong thời gian: lúc nào cũng trôi qua. ấy thế mà lúc nào cũng như cũ. Càng chảy xa nó càng trở nên phức tạp hơn, dòng sông càng trở thành già cỗi và lờ đờ vào lúc nó đến gần biển cả. Dòng sông quanh co xuyên qua các biển hồ rộng hầu như không chảy và những con kênh đầy cát về phía sóng lớn vỗ bờ của vịnh Goolwa, những đợt sóng cuồn cuộn dài hàng dặm của Đại dương phía Nam.

Thị trấn nhỏ Goolwa mọc lên trên khúc quanh cuối cùng của con sông lớn, chậm và mệt mỏi này. Những tòa nhà cũ kỹ, làm bằng đá vôi ở địa phương, đã phai màu gióng như màu của những ngọn đòi tháp rợp nắng phía sau. Trước mặt, dòng sông trải dài trên cầu tàu gấp khúc và hoang vắng. Một số chiếc thuyền chèo cũ kỹ bị cột lại như những nhà thuyền (House boats), hoặc nằm nghỉ trên bùn.

Các bạn có thể đến thăm thị trấn Goolwa hằng chục lần mà không biết rằng gần đấy là biển, cũng không biết rằng cửa sông Murray mất hút trong những đồi cát hỗn độn. Rồi vào một ngày có gió nam, hoặc vào một đêm tĩnh mịch giữa mùa hè, các bạn sẽ nghe thấy một tiếng sấm nhỏ. Đó là tiếng nói của biển cả.

Con sông có thể trầm lặng và trong vắt, phản chiếu sao Thập Tự sáng chói trong dòng nước tối om, nhưng lúc nào tiếng gầm của sóng cồn vỗ bờ kia cũng nhấn mạnh sự êm đềm, bàng bạc vẻ tĩnh mịch với âm thanh không bao giờ tắt của nó.

Giờ đây, tất cả biến thành một, dòng nước nhỏ dưới lớp tuyết, ngọn thác, con suối trong vùng núi và dòng nước tuôn chảy, và trong âm thanh lúc cuối cùng nó tan chảy, con sông tựa hồ như bảo rằng: “Không có cái chết: lúc kết thúc cũng là lúc khởi đầu”.
... Mời các bạn đón đọc Tất Cả Các Dòng Sông Đều Chảy của tác giả Nancy Cato.